Çok Çalışmak Değil, Doğru Çalışmak

Oysa psikoloji ve beyin bilimleri alanındaki araştırmalar, öğrenmenin sadece harcanan zamana değil, kullanılan yönteme bağlı olduğunu göstermektedir.

Geçen hafta bahsettiğim “Aklında Kalsın” (Make It Stick) kitabının da vurguladığı gibi, önemli olan çok çalışmak değil, doğru çalışmaktır.

Öğrenmek Kolay Hissedilmemeli: Akıcılık Yanılsaması

Bir konuyu ikinci veya üçüncü kez okuduğumuzda, kavramlar bize tanıdık gelmeye başlar. Bu durum çoğu zaman konuyu öğrendiğimiz hissini verir. Ancak bu his yanıltıcı olabilir.

Bir filmi ikinci kez izlediğimizde sahneleri tanımamız nasıl filmi derinlemesine anladığımız anlamına gelmiyorsa, bir metni tekrar okumak da onu gerçekten öğrendiğimiz anlamına gelmez.

Gerçek öğrenme, bilgi gözümüzün önündeyken onu tanımak değil; ihtiyaç duyduğumuzda hafızamızdan çıkarıp kullanabilmektir. Sınavlarda ve gerçek hayatta önemli olan da budur.

Beyninizi Zorlayın: Hatırlamaya Çalışın ve Bilgiyi Geri Çağırın

Öğrenmenin en etkili yollarından biri, bilgiyi hafızadan geri çağırmaktır.

Bir konuyu çalıştıktan sonra kitabı kapatın ve kendinize şu soruları sorun: Bu konunun ana fikri neydi? Temel kavramları kendi cümlelerimle açıklayabilir miyim? Bu bilgiyi bir arkadaşıma kolaylıkla anlatabilir miyim?

Bu sorulara cevap vermekte zorlanmanız başarısız olduğunuz anlamına gelmez. Aksine, beyninizin öğrenme sürecinde olduğunu gösterir.

Bilgiyi hatırlamaya çalışmak, beyin hücreleri arasındaki bağlantıları güçlendirir ve öğrenmeyi daha kalıcı hâle getirir.

Bu nedenle ders çalışırken kısa testler çözmek, bilgi kartları kullanmak ve notlara bakmadan konuyu anlatmaya çalışmak son derece etkili öğrenme yöntemleridir.

Hata Yapmaktan Korkmayın

Eğitim hayatımız boyunca hata yapmaktan kaçınmamız gerektiği öğretilir. Bu yüzden yanlış yaptığımızda moralimiz bozulur ve kendimizi yetersiz hissederiz.

Oysa bilimsel araştırmalar, öğrenmenin önemli bir kısmının hatalar sayesinde gerçekleştiğini göstermektedir.

Bir soruyu yanlış çözüp ardından doğru cevabı öğrendiğimizde, o bilgi zihnimizde daha güçlü bir şekilde yer eder. Çünkü hata, beynimize hangi noktaları tam anlamadığımızı gösteren değerli bir geri bildirimdir.

Başarılı insanlar hata yapmayanlar değil, hatalarından ders çıkaranlardır. Bu nedenle, hata yapmaktan korkmak yerine, onu öğrenmenin doğal bir parçası olarak görmek gerekir.

Tek Konuya Saatlerce Çalışmak Yerine Dönüşümlü Çalışın

Birçok öğrenci sınav öncesinde saatlerce tek bir konuya odaklanır. Bu yöntem kısa vadede işe yarıyor gibi görünse de uzun vadede kalıcı öğrenme sağlamaz.

Araştırmalar, farklı konuları dönüşümlü olarak çalışmanın daha etkili olduğunu göstermektedir. Mesela, matematik çalışırken araya fizik veya kimya soruları eklemek, beynin farklı düşünme yollarını kullanmasını sağlar. Bu yönteme “dönüşümlü çalışma” denir.

Dönüşümlü çalışma ilk başta daha zor gelebilir. Ancak gerçek hayatta ve sınavlarda problemler bize hangi yöntemi kullanacağımızı söylemez.

Bu yöntem, sadece çözüm üretmeyi değil, hangi durumda hangi bilgiyi kullanacağımızı seçmeyi de öğretir.

Entelektüel Sermayenizi Stratejiyle Yönetin

Bazı insanlar başarının tamamen zekâya bağlı olduğunu düşünür.

Elbette insanlar arasında farklılıklar vardır; ancak araştırmalar, başarılı öğrencileri diğerlerinden ayıran en önemli unsurun kullandıkları öğrenme stratejileri olduğunu göstermektedir.

Bilgiyi geri çağırmak, öğrenmeyi zamana yaymak, hatalardan öğrenmek ve dönüşümlü çalışmak gibi yöntemler, akademik başarıyı önemli ölçüde artırmaktadır.

Başka bir deyişle, etkili öğrenme doğuştan gelen bir yetenek değil, geliştirilebilen bir beceridir.

Özetle

Sevgili Gençler,

Ders çalışırken süreç size çok rahat ve zahmetsiz geliyorsa, gerçekten öğrenip öğrenmediğinizi sorgulayın.

Eğer bilgiyi hatırlamaya çalışıyor, bazen hata yapıyor ve farklı konular arasında bağlantılar kuruyorsanız, beyniniz büyük ihtimalle olması gerektiği gibi çalışıyordur.

Unutmayın,

Öğrenme her zaman kolay hissettirmez. Bazen düşünmek, zorlanmak, hata yapmak ve tekrar denemek gerekir. İşte kalıcı öğrenme tam da bu süreçte gerçekleşir.

Başarı, çok çalışmanın değil; doğru çalışmanın ürünüdür.